Daily Gujarati Current Affairs 1 September 2026 | Current Affairs Quiz & GK

Current Affairs • 1 September 2026

📰 દૈનિક કરંટ અફેર્સ અને પરીક્ષાલક્ષી જનરલ નોલેજ (૧ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬)

GPSC, GSSSB, PSI, UPSC અને અન્ય તમામ સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓ માટે ઉપયોગી વિગતવાર વિશ્લેષણ

મુખ્ય વિગત: સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાની તૈયારી કરતા વિદ્યાર્થીઓ માટે ૧ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ ના મહત્વપૂર્ણ રાષ્ટ્રીય, આંતરરાષ્ટ્રીય, સંરક્ષણ, સ્પેસ, રમતગમત અને વિજ્ઞાન ક્ષેત્રના અગત્યના બનાવો સાથે 'Value-Added Data' નીચે મુજબ રજૂ કરેલ છે.

🔭 ૧. NASA દ્વારા 'Nancy Grace Roman Space Telescope' નું લોન્ચિંગ

મુખ્ય વિગત: NASA એ ફ્લોરિડા સ્થિત કેનેડી સ્પેસ સેન્ટર ખાતેથી Space-X ના 'Falcon Heavy' રોકેટ દ્વારા ડાર્ક મેટર, ડાર્ક એનર્જી અને એક્સોપ્લેનેટ્સના અભ્યાસ માટે 'Nancy Grace Roman Space Telescope' સફળતાપૂર્વક લોન્ચ કર્યો છે.

💡 Value-Added Data:

• આ ટેલિસ્કોપમાં ૨.૪-મીટરનો પ્રાઇમરી મિરર છે અને તે હબલ સ્પેસ ટેલિસ્કોપ કરતાં ૧૦૦ ગણો મોટો વ્યુઇંગ ફિલ્ડ (દ્રશ્ય ક્ષેત્ર) ધરાવે છે.
• નેન્સી ગ્રેસ રોમનને NASA ના "મધર ઓફ હબલ" તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.

🎾 ૨. રોજર ફેડરર અને મેરી કેરિલો 'Tennis Hall of Fame' માં સામેલ

મુખ્ય વિગત: સ્વિસ ટેનિસ દંતકથા રોજર ફેડરર (Roger Federer) અને જાણીતા બ્રોડકાસ્ટ જર્નાલિસ્ટ મેરી કેરિલો (Mary Carillo) ને 'ઇન્ટરનેશનલ ટેનિસ હોલ ઓફ ફેમ' માં વિધિવત સામેલ કરવામાં આવ્યા છે.

💡 ફેડરરની સિદ્ધિઓ:

• રોજર ફેડરર ૨૦ ગ્રાન્ડ સ્લેમ સિંગલ્સ ટાઇટલ જીતનારા વિશ્વના પ્રથમ પુરુષ ખેલાડી બન્યા હતા.
• તેઓ સતત ૨૩૭ અઠવાડિયા સુધી વિશ્વના નંબર-૧ ખેલાડી રહેવાનો ઓલ-ટાઇમ રેકોર્ડ ધરાવે છે.

🏑 ૩. જર્મનીએ સ્પેનને હરાવી 'FIH મેન્સ હોકી વર્લ્ડ કપ ૨૦૨૬' જીત્યો

મુખ્ય વિગત: બેલ્જિયમ અને નેધરલેન્ડ્સ ખાતે યોજાયેલ ૧૬મા FIH પુરુષ હોકી વર્લ્ડ કપની ફાઇનલમાં જર્મનીએ સ્પેનને ૧-૦ થી હરાવીને ટાઇટલ પોતાના નામે કર્યું.

💡 Value-Added Data:

• પ્લેયર ઓફ ધ ટુર્નામેન્ટ: ટોમસ ડોમેન (અર્જેન્ટીના).
• ભારતની સ્થિતિ: ભારતે ૧૯૭૫ માં મલેશિયા ખાતે યોજાયેલ હોકી વર્લ્ડ કપમાં પાકિસ્તાનને હરાવીને એકમાત્ર વર્લ્ડ કપ ટાઇટલ જીત્યું હતું.
• મહિલા હોકી વર્લ્ડ કપ ૨૦૨૬ વિજેતા: અર્જેન્ટીના (ઉપવિજેતા: નેધરલેન્ડ્સ).

✈️ ૪. ભારત GCAP 6th Gen ફાઇટર જેટ પ્રોગ્રામમાં 'ડાયલોગ પાર્ટનર' બન્યું

મુખ્ય વિગત: ભારતને GCAP (Global Combat Air Programme) નામના ૬ઠી પેઢીના ફાઇટર જેટ પ્રોજેક્ટમાં 'ડાયલોગ પાર્ટનર' (સંવાદ ભાગીદાર) નો દરજ્જો મળ્યો છે.

💡 GCAP ફેક્ટ્સ:

• સ્થાપક દેશો: યુનાઇટેડ કિંગડમ (UK), ઇટાલી, અને જાપાન (વર્ષ ૨૦૨૨ માં શરૂઆત).
• આ પ્રોગ્રામ માનવરહિત લડાયક વિમાનો, AI, સ્ટીલ્થ ટેકનોલોજી અને સાયબર સિક્યોરિટીથી સજ્જ ટેમ્પેસ્ટ ફાઇટર જેટ વિકસાવવા પર કામ કરી રહ્યો છે.

⚽ ૫. લિયોનેલ મેસીએ આંતરરાષ્ટ્રીય ફૂટબોલમાંથી નિવૃત્તિની જાહેરાત કરી

મુખ્ય વિગત: અર્જેન્ટીનાના મહાન ફૂટબોલ ખેલાડી અને જર્સી નંબર ૧૦ ધરાવતા લિયોનેલ મેસી (Lionel Messi) એ પોતાની આંતરરાષ્ટ્રીય ફૂટબોલ કારકિર્દીમાંથી સંન્યાસની ઘોષણા કરી છે.

💡 મુખ્ય સિદ્ધિઓ:

• ફીફા વર્લ્ડ કપ: કતાર ૨૦૨૨ માં અર્જેન્ટીનાને વર્લ્ડ કપ વિજેતા બનાવ્યું (ફાઇનલમાં ફ્રાન્સને હરાવ્યું).
• અન્ય ટાઇટલ્સ: ૮ વખત બેલોન ડી'ઓર (Ballon d'Or) એવોર્ડ, ૨૦૦૮ બેઇજિંગ ઓલિમ્પિક ગોલ્ડ મેડલ, અને ૨૦૨૧ & ૨૦૨૪ કોપા અમેરિકા કપ ટાઇટલ.

🐟 ૬. બિહારના ચંપારણમાં અંડરગ્રાઉન્ડ માછલી 'Gangaichthys indonepalicus' ની શોધ

મુખ્ય વિગત: વૈજ્ઞાનિકોએ ઇન્ડો-ગેંગેટિક બેસિનમાં બિહારના ચંપારણ ખાતે નેપાળ સરહદ નજીક જમીનની નીચે રહેતી માછલીની નવી પ્રજાતિ 'ગંગાઇકથિસ ઇન્ડોનેપાલિકસ' (Gangaichthys indonepalicus) શોધી કાઢી છે.

વિશેષતા: ભૂગર્ભીય જળમાં રહેવાને કારણે આ માછલીના શરીર પર કોઈ રંગ (પિગમેન્ટ) નથી અને તેની આંખો ત્વચાથી ઢંકાયેલી છે.

👉 ઇક્થિયોલોજી (Ichthyology): માછલીઓના વૈજ્ઞાનિક અભ્યાસને ઇક્થિયોલોજી કહેવામાં આવે છે.

🛢️ ૭. ONGC એ પશ્ચિમ બંગાળના પ્રથમ તેલ ક્ષેત્ર 'અશોકનગર' માં પ્રોડક્શન શરૂ કર્યું

મુખ્ય વિગત: મહારત્ન કંપની ONGC એ ઉત્તર ૨૪ પરગણા (પશ્ચિમ બંગાળ) ના અશોકનગર ઓઇલ ફીલ્ડ ખાતેથી વ્યાપારી ધોરણે ક્રૂડ ઓઇલનું ઉત્પાદન શરૂ કર્યું છે.

મહત્વ: અહીંથી નીકળેલું કાચું તેલ પ્રોસેસિંગ માટે પશ્ચિમ બંગાળની હલ્દિયા રિફાઇનરી ખાતે મોકલવામાં આવી રહ્યું છે. આ પશ્ચિમ બંગાળનું પ્રથમ વ્યાપારી તેલ ઉત્પાદક ક્ષેત્ર છે.

🦷 ૮. ડો. વી. ગોપીકૃષ્ણ IFEA ના પ્રમુખ બનનાર પ્રથમ ભારતીય બન્યા

મુખ્ય વિગત: ચેન્નાઈના પ્રસિદ્ધ ડેન્ટિસ્ટ ડૉ. વી. ગોપીકૃષ્ણ IFEA (International Federation of Endodontic Associations) ના વડા/અધ્યક્ષ તરીકે ચૂંટાનારા પ્રથમ ભારતીય બન્યા છે.

• સિડની (ઓસ્ટ્રેલિયા) ખાતે યોજાયેલી આંતરરાષ્ટ્રીય કોન્ફરન્સમાં તેમની નિયુક્તિ કરવામાં આવી હતી.
• એન્ડોડોન્ટિક્સ: દાંતના મૂળ (Root Canal Treatment - RCT) અને પેઢાની સારવાર સાથે સંકળાયેલી દંત ચિકિત્સાની શાખા છે.

🥇 ૯. વેલાવન સેન્થિલકુમારે 'PSA બુડાપેસ્ટ સ્ક્વોશ ઓપન ૨૦૨૬' જીત્યું

મુખ્ય વિગત: ભારતના સ્ટાર સ્ક્વોશ ખેલાડી વેલાવન સેન્થિલકુમારે હંગરીના બુડાપેસ્ટ ખાતે યોજાયેલ PSA બુડાપેસ્ટ સ્ક્વોશ ઓપન પુરુષ સિંગલ્સનું ટાઇટલ જીતી લીધું છે.

ફાઇનલ મેચ: તેમણે ફાઇનલમાં હંગરીના સ્થાનિક ખેલાડી બાલાજ ફાર્કાસને હરાવીને આ સિદ્ધિ મેળવી હતી.

💧 ૧૦. હિમાચલ પ્રદેશના દેહરા ખાતે ભારતનો પ્રથમ ઓઝોન-આધારિત વોટર પ્રોજેક્ટ

મુખ્ય વિગત: હિમાચલ પ્રદેશના મુખ્યમંત્રી સુખવિંદર સિંહ સુક્ખુએ કાંગડા જિલ્લાના દેહરા ખાતે ભારતના પ્રથમ ઓઝોન-બેઝ્ડ પ્યોર વોટર પ્રોજેક્ટનો પ્રારંભ કરાવ્યો.

💡 ઓઝોન ટેકનોલોજી & ફેક્ટ્સ:

• કાર્યપદ્ધતિ: ક્લોરિનના બદલે ઓઝોન ગેસ (O₃) નો ઉપયોગ કરીને પીવાના પાણીને બેક્ટેરિયા મુક્ત અને શુદ્ધ બનાવવામાં આવશે.
• ઓઝોન દિવસ: દર વર્ષે ૧૬ સપ્ટેમ્બરે 'વિશ્વ ઓઝોન દિવસ' ઉજવાય છે (૧૯૮૭ મોન્ટ્રીયલ પ્રોટોકોલની યાદમાં).

🤖 ૧૧. વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ સી. પી. રાધાકૃષ્ણને લોન્ચ કર્યું 'Gnani Artha' AI પ્લેટફોર્મ

મુખ્ય વિગત: ભારતના ઉપરાષ્ટ્રપતિ સી. પી. રાધાકૃષ્ણને નવી દિલ્હી ખાતેથી ભારતીય વોઇસ AI સ્ટાર્ટઅપ 'Gnani AI' દ્વારા વિકસિત સોવરેન AI સ્ટેક 'Gnani Artha' લોન્ચ કર્યું.

💡 ટેકનિકલ ફેક્ટ્સ:

• આ પ્લેટફોર્મ Evon v3.3 (30-બિલિયન પેરામીટર મોડલ) અને Plexus પર આધારિત છે, જે 'Mixture-of-Experts' (MoE) આર્કિટેક્ચરનો ઉપયોગ કરે છે.
• તે ૧૧ થી વધુ ભારતીય ભાષાઓને સપોર્ટ કરે છે અને એન્ટરપ્રાઇઝ ડેટા પ્રાઇવસી માટે સેલ્ફ-હોસ્ટિંગની સુવિધા આપે છે.

📌 અભ્યાસ ટીપ: આ તમામ દૈનિક મુદ્દાઓની ટૂંકી નોંધ તમારી નોટબુકમાં કરી લેવી, જે આવનારી GPSC, GSSSB, PSI અને અન્ય સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓમાં ખૂબ જ ઉપયોગી સાબિત થશે.

📚 ઇમ્મીઝ એકેડમી (Immy's Academy): નવીનતમ અભ્યાસ સામગ્રી અને દૈનિક કરંટ અફેર્સ માટે જોડાયેલા રહો!