Daily Gujarati Current Affairs 2 September 2026 | Current Affairs Quiz & GK

Current Affairs • 2 September 2026

📰 દૈનિક કરંટ અફેર્સ અને પરીક્ષાલક્ષી જનરલ નોલેજ (૨ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬)

GPSC, GSSSB, PSI, UPSC અને અન્ય તમામ સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓ માટે ઉપયોગી વિગતવાર વિશ્લેષણ

મુખ્ય વિગત: સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાની તૈયારી કરતા અગ્રણી ઉમેદવારો માટે ૨ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ ના મહત્વપૂર્ણ રાષ્ટ્રીય, આંતરરાષ્ટ્રીય, નીતિવિષયક, રમતગમત અને યોજનાકીય કરંટ અફેર્સ સાથે પરીક્ષાલક્ષી 'Value-Added Data' નીચે મુજબ રજૂ કરેલ છે.

🏅 ૧. 'રેમન મેગ્સેસે પુરસ્કાર ૨૦૨૬' ની જાહેરાત

મુખ્ય વિગત: વર્ષ ૨૦૨૬ નો એશિયાનો નોબેલ ગણાતો 'રેમન મેગ્સેસે પુરસ્કાર' ૩ વ્યક્તિઓને આપવાની ઘોષણા કરવામાં આવી છે, જેમાં ટોમી કોહ (સિંગાપુર), બો કાઈ (મ્યાનમાર) અને રૂના ખાન (બાંગ્લાદેશ) નો સમાવેશ થાય છે.

💡 Value-Added Data:

• સ્થાપના & સ્થાન: ૧૯૫૭ માં સ્થાપના (પ્રથમ એવોર્ડ ૧૯૫૮ માં). આ એવોર્ડ મનીલા (ફિલિપાઇન્સ) ખાતેથી એનાયત કરવામાં આવે છે.
• પ્રથમ ભારતીય વિજેતા: આચાર્ય વિનોબા ભાબે (૧૯૫૮ માં ભૂદાન આંદોલન માટે).

📚 ૨. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ પર આધારિત 'Regime Change' પુસ્તકનું વિમોચન

મુખ્ય વિગત: મેગી હેબરમેન (Maggie Haberman) અને જોનાથન સ્વાહ (Jonathan Swan) દ્વારા લિખિત પુસ્તક 'Regime Change: Inside the Imperial Presidency of Donald Trump' લોન્ચ કરવામાં આવ્યું છે.

વિશેષતા: આ પુસ્તક ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના દ્વિતીય કાર્યકાળ (Trump 2.0 Administration) ના નિર્ણયો, શાસન પદ્ધતિ અને નીતિઓ પર પ્રકાશ પાડે છે.

⏰ ૩. ભારતીય માનક સમય (IST) એકમાત્ર સ્ટેન્ડર્ડ ટાઇમ સંદર્ભ તરીકે ઘોષિત

મુખ્ય વિગત: ગ્રાહક બાબતોના મંત્રાલય દ્વારા 'ભારતીય માનક સમય નિયમ, ૨૦૨૬' હેઠળ સમગ્ર દેશમાં તમામ ડિજિટલ ઉપકરણો, ટ્રાન્સપોર્ટ અને લીગલ મેટ્રોલોજી માટે IST (Indian Standard Time) ને એકમાત્ર માન્ય સમય સંદર્ભ તરીકે લાગુ કરાયો છે.

💡 Value-Added Data (ભૂગોળ & ફેક્ટ્સ):

• નિર્ધારક રેખા: IST નું નિર્ધારણ ૮૨.૫° પૂર્વ રેખાંશ (82½° E Longitude) પરથી થાય છે, જે મિર્ઝાપુર (નૈની, ઉત્તર પ્રદેશ) માંથી પસાર થાય છે.
• પસાર થતા રાજ્યો: આ રેખાંશ ભારતના ૫ રાજ્યો (ઉત્તર પ્રદેશ, મધ્ય પ્રદેશ, છત્તીસગઢ, ઓડિશા અને આંધ્ર પ્રદેશ) માંથી પસાર થાય છે.
• GMT સાથે તફાવત: IST એ ગ્રીનવિચ મીન ટાઇમ (GMT) થી ૫ કલાક અને ૩૦ મિનિટ (+૫:૩૦) આગળ છે.

💳 ૪. ભારત (NPCI) અને ઉઝબેકિસ્તાન (NIPC) વચ્ચે UPI કરાર

મુખ્ય વિગત: નેશનલ પેમેન્ટ્સ કોર્પોરેશન ઓફ ઇન્ડિયા (NPCI) એ ઉઝબેકિસ્તાનના JSC (NIPC) સાથે કરાર કરીને ઉઝબેકિસ્તાનમાં ભારતીય UPI સેવાઓ શરૂ કરવાનો નિર્ણય લીધો છે.

💡 Value-Added Data:

• હવે ઉઝબેકિસ્તાન જવા વાળા ભારતીયો ત્યાંના UZQR કોડ સ્કેન કરીને સીધું UPI પેમેન્ટ કરી શકશે.
• પાટનગર: ઉઝબેકિસ્તાનની રાજધાની તાશ્કંદ છે.
• સંયુક્ત સૈન્ય અભ્યાસ: ભારત અને ઉઝબેકિસ્તાન વચ્ચે 'દુસ્તલિક' (Dustlik) સૈન્ય અભ્યાસ યોજાય છે.

🌊 ૫. બિહાર અને ઝારખંડ વચ્ચે 'સોન નદી' જળ વિવાદ ઉકેલાયો

મુખ્ય વિગત: કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહની ઉપસ્થિતિમાં બિહાર અને ઝારખંડ વચ્ચે વર્ષોથી ચાલતા સોન નદી જળ વહેંચણી વિવાદનો શાંતિપૂર્ણ ઉકેલ લાવવામાં આવ્યો છે.

💡 ભૂગોળ & કરાર ફેક્ટ્સ:

• ઉદ્ગમ: સોન નદી મધ્યપ્રદેશની અમરકંટક પહાડીઓમાંથી નીકળીને પટના નજીક ગંગા નદીને મળે છે.
• કરાર: ૧૯૭૩ ના બાણસાગર કરાર અનુસાર નક્કી થયેલા ૭.૭૫ MAF (મિલિયન એકર ફીટ) પાણીમાંથી હવે ૫.૭૫ MAF પાણી બિહારને અને ૨.૦૦ MAF પાણી ઝારખંડને ફાળવવામાં આવશે.

🏊 ૬. અસમમાં નોર્થ-ઈસ્ટ ભારતનો પ્રથમ ઓલિમ્પિક-સાઈઝ સ્વિમિંગ પૂલ

મુખ્ય વિગત: સ્પોર્ટ્સ ઓથોરિટી ઓફ ઇન્ડિયા (SAI) એ અસમના કામરૂપ ખાતે આવેલ નેશનલ સેન્ટર ઓફ એક્સેલન્સ (NCOE) માં પૂર્વોત્તર ભારતનો પ્રથમ ઓલિમ્પિક સ્ટાન્ડર્ડ સ્વિમિંગ પૂલ બનાવવા માટે MoU કર્યા છે.

વિશેષતા: અસમના મુખ્યમંત્રી હિમંતા બિસ્વા સરમા છે. આ પૂલનો ઉપયોગ સ્થાનિક ખેલાડીઓને આંતરરાષ્ટ્રીય કક્ષાની તાલીમ આપવા માટે થશે.

🏏 ૭. વૈભવ સૂર્યવંશીએ દિલીપ ટ્રોફીમાં બનાવ્યો સૌથી નાની ઉંમરે હાફ-સેન્ચુરીનો રેકોર્ડ

મુખ્ય વિગત: માત્ર ૧૫ વર્ષ અને ૧૫૭ દિવસની ઉંમરે ઈસ્ટ ઝોન તરફથી રમતા વૈભવ સૂર્યવંશીએ દિલીપ ટ્રોફીમાં અડધી સદી (૫૦ રન) ફટકારીને સૌથી નાની વયે આ સિદ્ધિ મેળવવાનો રેકોર્ડ બનાવ્યો છે.

💡 ક્રિકેટ રેકોર્ડ્સ:

• તેમણે લક્ષ્મણ સિંહનો (૧૬ વર્ષ ૨૩ દિવસ, ૧૯૬૯) ૫૭ વર્ષ જૂનો રેકોર્ડ તોડ્યો છે.
• અન્ય ઘરેલું ટ્રોફીઓ: રણજી ટ્રોફી, ઈરાની ટ્રોફી, વિજય હજારે ટ્રોફી, અને દેવધર ટ્રોફી.

💧 ૮. આંધ્રપ્રદેશમાં 'વેલિગોન્ડા પ્રોજેક્ટ'ના પ્રથમ તબક્કાનું ઉદ્ઘાટન

મુખ્ય વિગત: આંધ્રપ્રદેશના મુખ્યમંત્રી એન. ચંદ્રબાબુ નાયડુએ કૃષ્ણા નદી પર આધારિત 'વેલિગોન્ડા સિંચાઈ પ્રોજેક્ટ'ના પ્રથમ તબક્કાનું ઉદ્ઘાટન કર્યું.

• આ પ્રોજેક્ટ હેઠળ નલ્લામાલા સાગર જળાશય અને ૧૮.૮ km લાંબી બેવડી સુરંગ (Double Tunnel) દ્વારા દુષ્કાળગ્રસ્ત માર્કાપુરમ જિલ્લા સુધી પાણી પહોંચાડવામાં આવશે.
• પૃષ્ઠભૂમિ: આ પ્રોજેક્ટની આધારશિલા પણ ૧૯૯૬ માં ચંદ્રબાબુ નાયડુ દ્વારા જ મુકવામાં આવી હતી.

🏹 ૯. કિર્ગિસ્તાન ખાતે '૬ઠ્ઠા વર્લ્ડ નોમેડ ગેમ્સ ૨૦૨૬' નો પ્રારંભ

મુખ્ય વિગત: ૩૧ ઓગસ્ટ થી ૬ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ દરમિયાન કિર્ગિસ્તાનની રાજધાની બિશ્કેક ખાતે '6th World Nomad Games' નું આયોજન કરાયું છે.

💡 રમતો વિશે ફેક્ટ્સ:

• આ રમતો ખાનાબદોશ (Nomadic) જનજાતિઓની સંસ્કૃતિ, પરંપરા અને રમતોના સંરક્ષણ માટે દર ૨ વર્ષે યોજાય છે.
• પ્રથમ સંસ્કરણ (૨૦૧૪): ચોલપોન અતા (કિર્ગિસ્તાન). ૨૦૨૬ માં ભારત તરફથી ૮૭ સભ્યોનું દળ ભાગ લઈ રહ્યું છે.

 ૧૦. જોન ટર્નસ બન્યા Apple ના નવા CEO

મુખ્ય વિગત: એપલ (Apple) કંપનીના નવા ચીફ એક્ઝિક્યુટિવ ઓફિસર (CEO) તરીકે જોન ટર્નસ (John Ternus) ની નિયુક્તિ કરવામાં આવી છે, જેઓ ટિમ કુક (Tim Cook) નું સ્થાન લેશે.

પૃષ્ઠભૂમિ: જોન ટર્નસ અગાઉ એપલમાં હાર્ડવેર એન્જિનિયરિંગના સિનિયર વાઇસ પ્રેસિડેન્ટ તરીકે સેવા આપી રહ્યા હતા અને હવે AI ક્રાંતિ તેમજ નવી પ્રોડક્ટ ઇનોવેશનનું નેતૃત્વ કરશે.

🌿 ૧૧. નવી દિલ્હી ખાતે '૪થા ભારત-જર્મન પર્યાવરણ ફોરમ'નું આયોજન

મુખ્ય વિગત: કેન્દ્રીય પર્યાવરણ મંત્રી ભૂપેન્દ્ર યાદવ અને જર્મનીના પર્યાવરણ મંત્રી કાર્સ્ટન શ્નાઇડરે નવી દિલ્હીમાં '4th Indo-German Environment Forum' ની સહ-અધ્યક્ષતા કરી.

💡 ફોરમની વિગતો:

• થીમ: "Together for More Resilience" (વધુ સ્થિતિસ્થાપકતા માટે સાથે મળીને).
• મુખ્ય ફોકસ: ઔદ્યોગિક કાર્બન ઉત્સર્જન ઘટાડવું, જૈવવિવિધતાનું રક્ષણ (વેટલેન્ડ્સ, પર્વતો, જંગલો) અને ક્લાઈમેટ ચેન્જ સામે ટેકનોલોજીનું આદાન-પ્રદાન.

📌 અભ્યાસ ટીપ: આ તમામ દૈનિક મુદ્દાઓની ટૂંકી નોંધ બનાવી લેવી, જે આવનારી GPSC, GSSSB, PSI અને અન્ય સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓમાં ખૂબ જ ઉપયોગી સાબિત થશે.

📚 ઇમ્મીઝ એકેડમી (Immy's Academy): નવીનતમ અભ્યાસ સામગ્રી અને દૈનિક કરંટ અફેર્સ માટે જોડાયેલા રહો!