Daily Gujarati Current Affairs 19 October 2026 | Current Affairs Quiz & GK

Daily Current Affairs Special

📰 19 October 2026 Current Affairs

મુખ્ય સમાચાર વાંચીને વન-લાઇનર્સ અને ક્વિઝ દ્વારા તમારું મૂલ્યાંકન કરો

📌 મુખ્ય વર્તમાન પ્રવાહો (Detailed Content)

૧. જાપાન મંગળના ઉપગ્રહ 'ફોબોસ' પરથી નમૂના લાવવા વિશ્વનું પ્રથમ 'MMX' મિશન લોન્ચ કરશે

મુખ્ય વિગત: જાપાનની સ્પેસ એજન્સી JAXA દ્વારા મંગળ ગ્રહના ઉપગ્રહ 'ફોબોસ' (Phobos) પરથી સેમ્પલ (નમૂના) પૃથ્વી પર પાછા લાવવા માટે Martian Moons eXploration (MMX) મિશન લોન્ચ કરવામાં આવશે.

Value-Added Data:

• આ મિશન H3 રોકેટ દ્વારા લોન્ચ કરવામાં આવશે.
• ફોબોસની સપાટી પર ઉતરવા માટે 'ઇન્ડેફિક્સ' (Idefix) રોવરનો ઉપયોગ કરાશે, જે ફ્રાન્સ અને જર્મની દ્વારા સંયુક્ત રીતે બનાવવામાં આવ્યું છે.
• મંગળને બે કુદરતી ઉપગ્રહ છે: ૧. ફોબોસ અને ૨. ડીમોસ.

૨. હવાઈ (USA) ના 'કિલાઉઆ' (Kilauea) જ્વાળામુખીમાં વિસ્ફોટ થયો

મુખ્ય વિગત: પ્રશાંત મહાસાગરમાં આવેલા યુએસએ (USA) ના હવાઈ દ્વીપસમૂહ પર સ્થિત વિશ્વના સૌથી સક્રિય જ્વાળામુખીઓ પૈકીના એક 'કિલાઉઆ' જ્વાળામુખી (Kilauea Volcano) માં તાજેતરમાં ભારે વિસ્ફોટ થયો છે.

Value-Added Data:

• હવાઈના અન્ય પ્રમુખ જ્વાળામુખીઓમાં 'મૌના લોઆ' (Mauna Loa) નો પણ સમાવેશ થાય છે.
• ભારતનો એકમાત્ર સક્રિય જ્વાળામુખી બેરેન આઇલેન્ડ (Barren Island) આંદામાન અને નિકોબાર ખાતે આવેલો છે.

૩. IMF અને વર્લ્ડ બેંકે ડિજિટલ ફાઇનાન્સમાં સાયબર-છેતરપિંડી રોકવા 'બેંગકોક બ્લૂપ્રિન્ટ' રજૂ કર્યો

મુખ્ય વિગત: ઈન્ટરનેશનલ મોનેટરી ફંડ (IMF) અને વર્લ્ડ બેંક ગ્રુપ દ્વારા થાઈલેન્ડના બેંગકોક ખાતે આયોજિત વાર્ષિક બેઠક દરમિયાન ડિજિટલ નાણાકીય સેવાઓમાં સાયબર ક્રાઈમ અને છેતરપિંડી અટકાવવા ૧૨-પોઈન્ટ ધરાવતો 'ધ બેંગકોક બ્લૂપ્રિન્ટ' (The Bangkok Blueprint) લોન્ચ કરવામાં આવ્યો છે.

૪. પોલિશ યુવા પ્રતિનિધિ મંડળે 'જામસાહેબ મેમોરિયલ યુથ એક્સચેન્જ પ્રોગ્રામ' પૂર્ણ કર્યો

મુખ્ય વિગત: પોલેન્ડ (Poland) ના ૧૯ સભ્યોના યુવા પ્રતિનિધિ મંડળે ભારત પ્રવાસ દરમિયાન 'Jam Saheb Memorial Youth Exchange Programme' ની બીજી આવૃત્તિ સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કરી છે.

પૃષ્ઠભૂમિ: આ કાર્યક્રમ બીજા વિશ્વયુદ્ધ દરમિયાન જામનગરના મહારાજા જામસાહેબ દિગ્વિજયસિંહજી દ્વારા પોલિશ શરણાર્થી બાળકોને આપેલા આશ્રયની યાદમાં યોજાય છે.

૫. RBI એ UAE ના એમિરેટ્સ NBD બેંકની ભારતીય શાખાઓના RBL બેંક સાથે વિલીનીકરણને મંજૂરી આપી

મુખ્ય વિગત: રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) એ સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE) ની એમિરેટ્સ NBD બેંક (Emirates NBD) ની ભારતમાં આવેલી ૪ શાખાઓ (મુંબઈ, ચેન્નઈ, ગુરુગ્રામ) નું ભારતીય ખાનગી બેંક RBL Bank (રત્નાકર બેંક લિમિટેડ) સાથે વિલીનીકરણ (Merger) કરવાની મંજૂરી આપી છે.

૬. IG ડિફેન્સે ભારતની પ્રથમ ખાનગી ક્ષેત્રની કાઉન્ટર-ડ્રોન મિસાયલ 'જ્વાળા' (JWALA) વિકસાવી

મુખ્ય વિગત: IG Defence દ્વારા ભારતની પ્રથમ ખાનગી ક્ષેત્રની કસ્ટમાઇઝ્ડ કાઉન્ટર-ડ્રોન ઇન્ટરસેપ્ટર મિસાઇલ સિસ્ટમ 'JWALA-MK1' સફળતાપૂર્વક વિકસાવીને ભારતીય વાયુસેના સમક્ષ પ્રદર્શિત કરવામાં આવી છે.

લક્ષણ: આ શોર્ટ-રેન્જ સરફેસ-ટુ-એર (Surface-to-Air) હાર્ડ-કિલ ઇન્ટરસેપ્ટર મિસાઇલ છે, જે દુશ્મનના ડ્રોનને ચોક્કસતાથી હવામાં જ નષ્ટ કરે છે.

૭. મિજોરમના CM લાલદુહોમાએ 'MIWAS' સહિત ૪ ડિજિટલ નાણાકીય પહેલો લોન્ચ કરી

મુખ્ય વિગત: મિજોરમના મુખ્યમંત્રી લાલદુહોમાએ રાજ્યમાં સરકારી નાણાકીય પારદર્શિતા વધારવા અને પ્રક્રિયા સરળ બનાવવા માટે MIWAS (Mizoram Integrated Work Accounting System), e-Sanction, e-Budget, અને 100% Direct Benefit Transfer (DBT) જેવી ૪ નવી ડિજિટલ નાણાકીય પહેલ શરૂ કરી છે.

૮. 'સાંકૂ' (Sanku) અધિકૃત રીતે લડાખનો ૮મો જિલ્લો બન્યો

મુખ્ય વિગત: કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ લડાખના કારગિલ ક્ષેત્રની સૂરુ ઘાટીમાં આવેલ સાંકૂ (Sanku) અધિકૃત રીતે લડાખનો ૮મો જિલ્લો બની ગયો છે.

પૃષ્ઠભૂમિ: વર્ષ ૨૦૧૯ માં લડાખમાં માત્ર ૨ જિલ્લા (લેહ અને કારગિલ) હતા. તાજેતરમાં કેન્દ્ર સરકારે ૫ નવા જિલ્લા (ઝંસ્કાર, દ્રાસ, શામ, નુબ્રા, ચાંગથાંગ) અને હવે સાંકૂ ઉમેરાતાં કુલ ૮ જિલ્લા થયા છે.

૯. કેન્યાના ચાર્લ્સ માતાતાએ 'વેદાંત દિલ્હી હાફ મેરાથોન ૨૦૨૬' માં મેન્સ એલીટ રેસ જીતી

મુખ્ય વિગત: કેન્યાના દોડવીર ચાર્લ્સ માતાતા (Charles Matata) એ ૫૮ મિનિટ ૫૨ સેકન્ડના કોર્સ રેકોર્ડ સાથે 'વેદાંત દિલ્હી હાફ મેરાથોન ૨૦૨૬' માં ઇન્ટરનેશનલ મેન્સ એલીટ કેટેગરીનો ખિતાબ જીત્યો છે.

મહિલા કેટેગરી: ઇથિયોપિયાની એલેમ મિશેલ રોઝી (Alem Mitchell Rosie) એ વુમન્સ એલીટ રેસ જીતી છે.

૧૦. ગોવાનો મોરમૂગાઓ પોર્ટ ખાનગી 5G લાયસન્સ મેળવનાર દેશનો પ્રથમ પોર્ટ બન્યો

મુખ્ય વિગત: ટેલિકોમ્યુનિકેશન એક્ટ ૨૦૨૩ હેઠળ ગોવાનો મોરમૂગાઓ પોર્ટ (Mormugao Port) પોતાની લોજિસ્ટિક્સ અને સિક્યોરિટી કામગીરી ઝડપી બનાવવા માટે ૨૦ વર્ષની મુદતનું પ્રાઇવેટ 5G લાયસન્સ મેળવનાર ભારતનો પ્રથમ પોર્ટ બન્યો છે.

૧૧. HSBC ઇન્ડિયાએ નાણાકીય સાક્ષરતા માટે ₹૨૦૦ કરોડના પરોપકારી કાર્યક્રમની જાહેરાત કરી

મુખ્ય વિગત: HSBC ઇન્ડિયા (Hongkong and Shanghai Banking Corporation) એ દેશભરમાં ડિજિટલ નાણાકીય સુરક્ષા, સાયબર ફ્રોડથી બચાવ અને નાણાકીય સાક્ષરતા વધારવા માટે ₹૨૦૦ કરોડ ના ૪ વર્ષીય ફ્લેગશિપ ફિલાન્થ્રોપિક (પરોપકારી) પ્રોગ્રામની જાહેરાત કરી છે.

⚡ વન-લાઇનર્સ (Quick One-Liners)

• MMX મિશન: જાપાનની JAXA એજન્સી મંગળના ઉપગ્રહ ફોબોસ પરથી સેમ્પલ લાવવા H3 રોકેટ વડે મિશન લોન્ચ કરશે.
• કિલાઉઆ જ્વાળામુખી: હવાઈ (USA) સ્થિત વિશ્વના અતિ સક્રિય જ્વાળામુખીમાં તાજેતરમાં ભારે વિસ્ફોટ નોંધાયો.
• બેંગકોક બ્લૂપ્રિન્ટ: IMF અને વર્લ્ડ બેંકે ડિજિટલ નાણાકીય સેવાઓમાં સાયબર ફ્રોડ અટકાવવા ૧૨-મુદ્દાનો બ્લૂપ્રિન્ટ રજૂ કર્યો.
• જામસાહેબ મેમોરિયલ પ્રોગ્રામ: પોલેન્ડના યુવા પ્રતિનિધિ મંડળે મહારાજા જામસાહેબ દિગ્વિજયસિંહજીની યાદમાં યોજાતો કાર્યક્રમ પૂર્ણ કર્યો.
• Emirates NBD વિલીનીકરણ: RBI એ UAE ની એમિરેટ્સ NBD બેંકની ભારતીય શાખાઓના RBL બેંક સાથે વિલીનીકરણને મંજૂરી આપી.
• JWALA-MK1 મિસાઇલ: IG Defence દ્વારા ભારતની પ્રથમ ખાનગી ક્ષેત્રની કાઉન્ટર-ડ્રોન ઇન્ટરસેપ્ટર મિસાઇલ વિકસાવવામાં આવી.
• MIWAS પહેલ: મિજોરમના CM લાલદુહોમાએ સરકારી નાણાકીય પારદર્શિતા માટે ૪ ડિજિટલ સિસ્ટમ લોન્ચ કરી.
• સાંકૂ (Sanku) જિલ્લો: કારગિલ ક્ષેત્રની સૂરુ ઘાટીમાં આવેલું સાંકૂ અધિકૃત રીતે લડાખનો ૮મો જિલ્લો બન્યો.
• દિલ્હી હાફ મેરાથોન ૨૦૨૬: કેન્યાના ચાર્લ્સ માતાતાએ મેન્સ અને ઇથિયોપિયાની એલેમ મિશેલ રોઝી એ વુમન્સ એલીટ રેસ જીતી.
• પ્રાઇવેટ 5G પોર્ટ: ગોવાનો મોરમૂગાઓ પોર્ટ ૨૦ વર્ષનું પ્રાઇવેટ 5G લાયસન્સ મેળવનાર દેશનો પ્રથમ પોર્ટ બન્યો.
• HSBC ફિલાન્થ્રોપિક પ્રોગ્રામ: HSBC ઇન્ડિયાએ સાયબર સુરક્ષા અને નાણાકીય સાક્ષરતા માટે ₹૨૦૦ કરોડના પ્રોગ્રામની જાહેરાત કરી.

📌 ક્વિઝ મોડ: દરેક પ્રશ્નના યોગ્ય વિકલ્પ પર ક્લિક કરો. સાચો જવાબ જોવા અને વિગતવાર સમજૂતી વાંચવા માટે "💡 જવાબ અને સમજૂતી જુઓ" બટન પર ક્લિક કરો.

001. મંગળના ઉપગ્રહ 'ફોબોસ' પરથી નમૂના લાવવા માટે 'MMX' મિશન કયા દેશની સ્પેસ એજન્સી દ્વારા લોન્ચ કરવામાં આવશે?

સાચો જવાબ: (B) JAXA (જાપાન)
સ્પષ્ટીકરણ: જાપાનની એરોસ્પેસ એક્સપ્લોરેશન એજન્સી (JAXA) મંગળના મૂન ફોબોસ પરથી સેમ્પલ લાવવા MMX (Martian Moons eXploration) મિશન લોન્ચ કરશે.

002. તાજેતરમાં ચર્ચામાં રહેલો અતિ સક્રિય 'કિલાઉઆ' જ્વાળામુખી (Kilauea Volcano) ક્યાં આવેલો છે?

સાચો જવાબ: (C) હવાઈ (USA)
સ્પષ્ટીકરણ: હવાઈ દ્વીપસમૂહ પર સ્થિત કિલાઉઆ જ્વાળામુખી વિશ્વના અતિ સક્રિય જ્વાળામુખીઓ પૈકીનો એક છે જેમાં તાજેતરમાં વિસ્ફોટ થયો છે.

003. ડિજિટલ ફાઇનાન્સમાં સાયબર-છેતરપિંડી રોકવા IMF અને વર્લ્ડ બેંક દ્વારા કયો બ્લૂપ્રિન્ટ લોન્ચ કરાયો?

સાચો જવાબ: (A) ધ બેંગકોક બ્લૂપ્રિન્ટ
સ્પષ્ટીકરણ: થાઈલેન્ડના બેંગકોક ખાતે વાર્ષિક બેઠકમાં સાયબર ફ્રોડ અટકાવવા ૧૨-પોઈન્ટ ધરાવતો 'The Bangkok Blueprint' જાહેર કરાયો.

004. 'જામસાહેબ મેમોરિયલ યુથ એક્સચેન્જ પ્રોગ્રામ' ભારત અને કયા દેશ વચ્ચે યોજાય છે?

સાચો જવાબ: (B) પોલેન્ડ
સ્પષ્ટીકરણ: બીજા વિશ્વયુદ્ધમાં જામનગરના મહારાજા જામસાહેબ દિગ્વિજયસિંહજી દ્વારા પોલિશ શરણાર્થી બાળકોને આશ્રય આપવાની યાદમાં આ કાર્યક્રમ યોજાય છે.

005. RBI એ UAE ની એમિરેટ્સ NBD બેંકની ભારતીય શાખાઓનું કઈ ખાનગી બેંક સાથે વિલીનીકરણ મંજૂર કર્યું?

સાચો જવાબ: (C) RBL Bank
સ્પષ્ટીકરણ: આરબીઆઈએ એમિરેટ્સ NBD બેંકની મુંબઈ, ચેન્નઈ અને ગુરુગ્રામ શાખાઓના RBL બેંક સાથે મર્જરને મંજૂરી આપી છે.

006. IG Defence દ્વારા વિકસાવવામાં આવેલી ભારતની પ્રથમ ખાનગી ક્ષેત્રની કાઉન્ટર-ડ્રોન મિસાયલ સિસ્ટમ કઈ છે?

સાચો જવાબ: (A) JWALA-MK1
સ્પષ્ટીકરણ: JWALA એ પ્રથમ પ્રાઇવેટ સરફેસ-ટુ-એર કાઉન્ટર ડ્રોન હાર્ડ-કિલ ઇન્ટરસેપ્ટર મિસાઇલ સિસ્ટમ છે.

007. તાજેતરમાં ઉમેરાયેલા નવા જિલ્લા 'સાંકૂ' (Sanku) સાથે કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ લડાખના કુલ કેટલા જિલ્લા થયા?

સાચો જવાબ: (C) ૮
સ્પષ્ટીકરણ: લેહ અને કારગિલ ઉપરાંત ૬ નવા જિલ્લા (ઝંસ્કાર, દ્રાસ, શામ, નુબ્રા, ચાંગથાંગ અને સાંકૂ) ઉમેરાતાં લડાખના કુલ ૮ જિલ્લા થયા છે.

008. ૨૦ વર્ષની મુદતનું પ્રાઇવેટ 5G લાયસન્સ મેળવનાર ભારતનો પ્રથમ પોર્ટ કયો બન્યો?

સાચો જવાબ: (B) મોરમૂગાઓ પોર્ટ (ગોવા)
સ્પષ્ટીકરણ: ટેલિકોમ્યુનિકેશન એક્ટ ૨૦૨૩ હેઠળ લોજિસ્ટિક્સ સ્માર્ટ કરવા ગોવાનો મોરમૂગાઓ પોર્ટ પ્રાઇવેટ 5G મેળવનાર દેશનો પ્રથમ પોર્ટ બન્યો.

009. 'વેદાંત દિલ્હી હાફ મેરાથોન ૨૦૨૬' ની ઇન્ટરનેશનલ મેન્સ એલીટ રેસ કયા દેશના ચાર્લ્સ માતાતાએ જીતી?

સાચો જવાબ: (A) કેન્યા
સ્પષ્ટીકરણ: કેન્યાના દોડવીર ચાર્લ્સ માતાતાએ ૫૮:૫૨ સેકન્ડના રેકોર્ડ સાથે દિલ્હી હાફ મેરાથોનનો ખિતાબ જીત્યો.

010. નાણાકીય સાક્ષરતા અને સાયબર સુરક્ષા માટે ₹૨૦૦ કરોડના ફિલાન્થ્રોપિક પ્રોગ્રામની જાહેરાત કઈ બેંકે કરી?

સાચો જવાબ: (B) HSBC ઇન્ડિયા
સ્પષ્ટીકરણ: HSBC ઇન્ડિયાએ દેશમાં સાયબર ફ્રોડ સામે જાગૃતિ અને નાણાકીય સાક્ષરતા ફેલાવવા ૪ વર્ષીય ₹૨૦૦ કરોડની પહેલ જાહેર કરી.

📚 ઇમ્મીઝ એકેડમી (Immy's Academy): દરરોજ નવી ટેસ્ટ સીરીઝ અને શૈક્ષણિક અપડેટ્સ માટે જોડાયેલા રહો!